Ptolemy, Almagesti (tr. Gerard of Cremona)Start

Venice, Petrus Liechtenstein, 1515 · 119v

 … Loading: Venice, Petrus Liechtenstein, 1515 · 119v …

quadratum quod est ex linea AH, proveniet nobis linea AH secundum istas partes 59 partes et 56 minuta. Et secundum hoc exemplum, quia linea RH est equalis linee HT et linea ET est dupla linee DH, erit linea AT tota 60 partes et 26 minuta secundum partes quibus linea ET est 5 partes et 18 minuta. Quapropter erit chorda AE secundum istas partes 60 partes et 40 minuta. Ergo secundum partes quibus linea AE est 120 partes erit linea ET 10 partes et 29 minuta et arcus qui est super eam 10 partes et 1 minutum fere secundum partes quibus circulus qui describitur circa triangulum AET ortogonium est 360 partes. Erit ergo propter illud angulus TAE 10 partes et unum minutum secundum partes quibus duo anguli recti sunt 360 partes. Et quia secundum partes quibus linea ET est 5 partes et 18 minuta est linea RS, quia est a centro orbis egredientis centri, est 60 partes et linea RT pars una et manifestum est quod linea ST tota est 61 partes, proveniet nobis linea SE subtendens etiam secundum istas partes 61 partes et 14 minuta. Quapropter secundum partes quibus linea SE est 120 partes erit linea ET 10 partes et 23 minuta, et arcus qui est super eam erit 9 partes et 55 minuta secundum partes quibus circulus qui describitur circa triangulum ETS ortogonium est 360 partes. Angulus igitur EST est 9 partes et 55 minuta secundum partes quibus duo anguli recti sunt 360 partes. Secundum istas vero partes est ostensum quod angulus EAT est 10 partes et 1 minutum. Ergo angulus AES reliquus, et est angulus superfluitatis quesite, secundum partes quibus duo anguli recti sunt 360 partes erit sex minuta et secundum partes quibus quatuor anguli recti sunt 360 partes erit tria minuta. Huius autem stelle solum quia locus in habitudine prima habitudinum extremitatum noctis fuit visus super lineam EA super 23 partes et 11 minuta Scorpionis, tunc apparet quod si centrum orbis revolutionis non moveretur super orbem egredientis centri, sed super orbem NS, esset iam centrum orbis revolutionis super punctum S huius orbis, et stella fuisset visa super lineam ES. Et fuit summa superfluitatis in eo quod est inter duo loca tria minuta. Est igitur eius locus super 23 partes et 14 minuta Scorpionis.

Et etiam in figura huic simili ponam formam exempli habitudinis secunde habitudinum extremitatis noctis ita ut ipsa sit in figura precedens parum longitudinem propinquiorem. Et quia arcus SN orbis egredientis centri iam ostensum est quod est 35 minuta, erit angulus NRS secundum partes quibus quatuor anguli recti sunt 360 partes 35 minuta et secundum partes quibus duo anguli recti sunt 360 partes pars una et 10 minuta. Erit ergo propter illud arcus qui est super lineam DH pars una et 10 minuta secundum partes quibus circulus qui describitur circa triangulum DRH ortogonium est 360 partes, et arcus qui est super lineam RH erit illud quod remanet ad complendum semicirculum, et est 178 partes et 50 minuta. Linea igitur DH, una duarum linearum que subtenduntur eis, erit pars una et 13 minuta secundum partes quibus linea DR subtendens est 120 partes, et linea RH erit secundum istas partes fere 120 partes. Ergo secundum partes quibus linea DR est due partes et 42 minuta et linea DB, que est a centro orbis egredientis centri, est 60 partes erit linea quidem DH duo minuta et linea RH secundum illud exemplum due partes et 42 minuta, et similiter linea HB, quia non est inter lineam DB subtendentem et inter ipsam differentia, secundum istas partes erit 60 partes. Et etiam quia linea TH est equalis linee HR et linea ET est dupla linee DH, proveniet nobis linea TB reliqua 57 partes et 18 minuta secundum partes quibus linea ET est 4 minuta. Et propter illud erit chorda EB secundum istas partes 57 partes et 18 minuta. Quapropter secundum partes quibus linea EB est 120 partes erit linea ET octo minuta fere, et arcus qui est super eam erit octo minuta etiam secundum partes quibus circulus qui describitur circa triangulum EBT ortogonium est 360 partes. Angulus igitur EBT est octo minuta secundum partes quibus duo anguli recti sunt 360 partes. Et similiter etiam quia secundum partes quibus linea RS, que est a centro orbis egredientis centri, est 60 partes est iam ostensum quod linea RT tota est 5 partes et 24 minuta, proveniet nobis linea TS reliqua 54 partes et 36 minuta secundum partes quibus fuit linea ET quatuor minuta. Et propter illud erit chorda ES secundum istas partes 54 partes et 36 minuta. Ergo secundum partes quibus est linea ES 120 partes erit linea ET decem minuta fere et arcus qui est super eam decem minuta fere secundum partes quibus circulus qui describitur circa triangulum ETS ortogonium est 360 partes. Quapropter erit angulus EST etiam decem minuta secundum partes quibus duo anguli recti sunt 360 partes. Ergo angulus BES reliquus secundum istas partes erit duo minuta, sed secundum partes quibus quatuor anguli recti sunt 360 partes 1 minutum. Apparet ergo etiam hic quia fuit stella in habitudine secunda et fuit visa super lineam EB et fuit eius locus super 7 partes et 54 minuta Piscis. Quoniam si non esset visa etiam nisi super lineam ES, esset eius locus super 7 partes et 53 minuta Piscis.

Ponam itaque etiam formam habitudinis tertie ita quod ipsa sit posterior in figura a longitudine propinquiore. Et quia arcus NS orbis egredientis centri iam positus est 32 partes et 51 minutum, erit angulus NRS etiam secundum partes quibus quatuor anguli recti sunt 360 partes 32 partes et 51 minutum et secundum partes quibus duo anguli recti sunt 360 partes 65 partes et 42 minuta. Erit ergo propter illud