qualibus numero potestatibus praeferantur, qui maiorem habebit potestatem eligi debet. Veluti quispiam est dominus domus et altitudinis, alius trigoni et finis, primus secundo praeponi debet. Secundus etiam habebit aliquid potestatis, non tantum, quantum ille qui in alieno loco potestatem habente dominabitur.
Textus XXXIIII
Stellarum autem inerrantium assumetur ea quae loco defectivo quasi assederit in praecedente, primum splendore secundum novem modos demonstratos in primae compositionis nostrae libris, deinde vel cum cardine orientis vel M. C. sequente locum defectivum reperta.
〈Commentarius〉
In fixis autem stellis duos angulos observare iubet, alterum quidem quem eclypsis ipsa sequitur, alterum quem antecedit. Ut si eclypsis sit inter septimum locum et medium coeli, primum locum obtinebunt stellae quae sunt in septimo loco, inde in coeli medio, quod si eclypsis fuerit inter coeli medium et ascendens, primum locum obtinebunt stellae quae in coeli medio, inde quae in ascendente. Et ita antecedentes praeponentur sequentibus, eligit tamen utrunque locum antecedentem et sequentem. Ex his non omnes eligit stellas, sed quae lumine praefertur, id est maxime illustres. Praeferuntur autem novem modis, de quibus locutum fuisse affirmat in primae compositionis libris, id est, in octavo Magnae compositionis, quam vocant Almagesti, ut pateat omnibus hunc eundem fuisse Ptolemaeum qui et Magnam scripsit compositionem. Hi igitur modi sunt, primus ortus matutinus, cum stella cum Sole oritur et hic est triplex, aut enim est parum post Solem, aut cum ipso Sole, aut parum ante Solem, et hoc solo potest videri et si videatur est firmissimus status. Secundus qui dicitur meridiare est cum Sole oriente stella coeli culmen attingit et hic triplex, vel enim postquam ortus est statim, vel in ipso ortu, vel ante ortum subito, et hoc solo stella videri potest. Similiter totidem membra fiunt si Sole oriente stella sit in imo coeli. Hic in genere est validior primo, sed distinguendo tertius est validior sexto. Tertius est cum Sole oriente stella occidit et habet tres differentias, vel post ortum, vel in ipso ortu, vel ante statim et hoc solo tertio stella videri potest. Debilior est in genere et singilatim secundo, primo autem validior nisi quod nonus est debilior tertio. Tres alii modi principales, scilicet quartus, quintus et sextus fiunt ad unguem ex opposito, scilicet Sole posito in occidente, aut enim stella est in occidente, et fit quartus modus, tria habens membra ut primus, aut stella est in medio coeli, et fit quintus modus qui et ipse habet sex membra, tria dum est in medio coeli, et tria dum est in imo, aut stella est in oriente et sit sextus modus habens tria membra, septimus modus est cum Sol est in medio coeli, vel in imo, et stella est secum vel in opposito, et ita habet quatuor membra. Octavus modus est cum stella oritur et Sol est in medio coeli, vel in imo, et ita habet duo membra, nonus modus est cum stella occidit et Sol est in medio coeli, vel in imo, et sic habet duo membra. In universum igitur sunt 32. membra et novem modi principales, et in unoquoque modo solum est unum membrum in quo stella videri potest, et ita novem modis solum stella videri potest, ita ut Sol et ipsa sint in angulis.
Tunc cum stella est cum aliquo planeta vel in angulo, considera, si in aliquem horum novem modorum incidat an non, si non, est debilissima, si sic, considera an non videatur et sit cum Sole, et tunc est etiam valde debilis, vel si non videtur nec est cum Sole, tunc est debilis, vel si videtur et est cum Sole occidentalis et est mediocris. Vel si videtur et non est cum Sole et est potens.